خدا پدر مخترع DVD را بيامرزد واقعا که احترام آميزترين تکنولوژی حامل فيلم را ساخته است. پريشب «
ارتباط فرانسوی» ويليام فريدکين را از روی DVD ديدم، دوبار پشت سر هم. بار اول فقط فيلم را ديدم، بار دوم کل فيلم را با توضيحات کارگردان و گاهی هم جين هکمن. تازه، بعدش هم دو تا مستند دربارهی فیلم و چگونگی ساخته شدنش: يکی از بی.بی.سی و يکی هم مال خود Fox که تهيه کنندهی فيلم بود.

توضيحات فريدکين بقدری کامل و مفيد بود که تقريبا همهی مسايل مهم مربوط به ساخته شدن فيلم را شامل میشد و حتی مستندها هم تا حد زيادی تکرار همان توضيحات بود. نکاتی مانند اينکه: برای حفظ حالت مستندگونهی فيلم، فريدکين در بسياری از سکانسها، فيلمبرداران را اجازه نمیداده تا تمرينها را ببينند و وادارشان میکرده که بر اساس تشخيص خودشان، هنگام ضبط، کادر و حرکتها را فیالبداهه بگيرند؛ يا مثلا اينکه فيلم بر اساس تجربهی واقعی دو پليس نيويورکی ساخته شده که اتفاقا در تمام مراحل آماده کردن فيلمنامه و حتی ضبط آن، در کنار فريدکين به او مشورت میدادهاند؛ و يا اينکه کارگردان اصلا با جین هکمن مخالف بوده و حتی تا اواسط فيلم هميشه با هم جنگ سرد داشتهاند، آنهم به اين دليل که هيچکس (جز تهيهکننده) فکر نمیکرده که جين هکمن خوشقلب و آرام، بتواند از پس ايفای نقش آن پليس نژادپرست و خشن برآيد. اما اواخر فيلم خود پليس اصلی هم به جين میگفته که تو از خود من هم منتر شدی!